Zgodnie z art. 12 Ustawy z dnia 29.08.1997 r. o strażach gminnych
( Dz. U. Nr 123 poz. 779z późn. zm.) strażnik miejski wykonując
czynności służbowe ma prawo do:
- udzielania pouczeń,zwracania uwagi, ostrzegania lub stosowania innych
środków oddziaływania wychowawczego,
- legitymowania osób w uzasadnionych przypadkach w celu ustalenia ich
tożsamości,
- ujęcia osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla
życia lub zdrowia ludzkiego, a także dla mienia i niezwłocznego doprowadzenia
ich do najbliższej jednostki Policji,
- dokonywania kontroli osobistej, przeglądania zawartości podręcznych bagaży
osoby:
a) w przypadku istnienia uzasadnionego podejrzenia popełnienia czynu
zabronionego pod groźba kary,
b) w związku z wykonywaniem czynności okreslonych w ust. 1 pkt 3,
c) w związku z wykonywaniem czynności okreslonych w art. 11 pkt 7, jesli
chodzi uzasadnione podejrzenie, że osoba, wobec, której czynności te sa
podejmowane, posiada przy sobie niebezpieczne przedmioty dla życia lub
zdrowia ludzkiego,
- nakładania grzywien w postępowaniu mandatowym za wykroczenia określone
w trybie przewidzianym przepisami o postępowaniu w sprawach o wykroczenia,
- dokonywania czynności wyjaśniających, kierowania wniosków o ukaranie do
sądu, oskarżania przed sądem i wnoszenia środków odwoławczych - w trybie i
zakresie określonych w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia,
- usuwania pojazdów i ich uruchamiania przez blokowania kół w przypadkach,
zakresie i trybie określonych w przepisach o ruchu drogowym,
- wydawania poleceń,
- żądania niezbędnej pomocy od instytucji państwowych i samorządowych,
- zwracania się w nagłych przypadkach o pomoc do jednostek gospodarczych,
prowadzących działalność - w zakresie użyteczności publicznej oraz organizacji
społecznych, jak również każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy na
zasadach określonych w ustawie o Policji,
Strażnik może stosować wobec osób uniemożliwiających wykonanie zadań
służbowych określonych w ustawie następujące środki przymusu
bezpośredniego:
1. siłę fizyczną w postaci chwytów obezwładniających oraz podobnych
technik obrony,
2. kajdanki,
3. pałki obronne wielofunkcyjne,
4. psy i konie służbowe,
5. przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii
elektrycznej, na które jest wymagane pozwolenie na broń w rozumieniu
przepisów ustawy z dnmia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( Dz. U. z 2004 r.
Nr 52, poz. 525, z późn. zm),
6. przedmioty przeznaczone do obezwładniania osób za pomocą energii
elektrycznej, na które nie jest wymagane pozwolenie na broń w rozumieniu
przepisów ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji,
7. ręczne miotacze gazu
Środki przymusu bezpośredniego powinny być stosowane w sposób możliwie
najmniej naruszający dobra osobiste osoby w stosunku do której ich użyto.
Zgodnie z art. 29 Ustawy o strażach gminnych/ miejskich :
1. Strażnik, który wzorowo wykonuje obowiązki, przejawia inicjatywę w
działaniach, doskonali swoje kwalifikacje zawodowe może uzyskać:
1) pochwałę,
2) nagrodę pieniężną,
3) przeniesienie na wyższe stanowisko,
4) przedstawienie do odznaczenia
2. Strażnik, o którym mowa w ust. 1, może również uzyskać usunięcie z akt
osobowych zapisu o uprzednio wymierzonej karze dyscyplinarnej.
Z kolei art. 24 Ustawy o strażach gminnych/ miejskich mówi:
Strażnikiem może być osoba, która:
1) posiada obywatelstwo polskie,
2) ukończyła 21 lat,
3) korzysta z pełni praw publicznych,
4) posiada co najmniej wykształcenie średnie,
5) cieszy się nienaganną opinią,
6) jest sprawna pod względem fizycznym i psychicznym,
7) nie była skazana prawomocnym wyrokiem sądu za ściganie z oskarżenia
publicznego i umyslnie popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe,
8) ma uregulowany stosunek do służby wojskowe.